Κυριακή, 14 Μαΐου 2017

Οι ομορφιές της Πλάκας – Η Αθηναϊκή Καντάδα


Η Πλάκα δεν έπαψε ποτέ να είναι μια συνοικία γεμάτη ομορφιές και 
ρομαντικές ιστορίες. Αναφερθήκαμε στα πολλά τραγούδια που γράφτηκαν
 για την Πλάκα και την κεχριμπαρένια ρετσίνα που έπιναν οι γλεντζέδες στις
 παλιές ταβέρνες. Δεν είναι λίγα όμως και τα τραγούδια που γράφτηκαν για
 τις ολοκάθαρες και ολόδροσες αυλές με τα βασιλικά, τις μαντζουράνες, 
τις ορτανσίες, τα αγιοκλήματα και τις κληματαριές ή ακόμα για τα ασβεστωμένα
 κάτασπρα πεζούλια και τις κυρίες της αυλής με το κουτσομπολιό, για
 τις πρόσχαρες Πλακιώτισσες, γλυκές και χιλιοτραγουδισμένες. Το ποίημα 
που ακολουθεί είναι του Χρήστου Πύρπασου, ένας από τους κονφερασιέ που
 άφησαν εποχή τα μεταπολεμικά χρόνια, και απεικονίζει ακριβώς
 τη ζωή σ’ αυτή τη συνοικία τα παλιά χρόνια (Καιροφύλας,1983) :  
Αθήνα μου παλιά, γλυκιά παλιά μου 
Αθήνα
 σ’ αναθυμάμαι 
πάντα και σε νοσταλγώ.
Γιατί τ’ αξέχαστα τα ωραία χρόνια εκείνα
 τα είχα
 ζήσει και
 τα χάρηκα κι εγώ …
Της Πλάκας τα γραφικά στενάκια με τις παλιές
 ταβέρνες 
στις ανηφοριές
Άναβαν οι κιθάρες στις καρδιές  μεράκια κάτω 
από γαζίες
 και κληματαριές!
Λατέρνες και μαζί και κιθαρομαντολίνα
 κι απέ,
 οι μάσκες,
 σερπαντίνες κομφετί 
γιομίζανε στους δρόμους σου παλιά μου 
Αθήνα
 σε κάθε 
αποκριάτικη γιορτή …
Αθήνα μου παλιά, της Χώρας μας στολίδι 
είσαι Πατρίδα 
τόσο λατρευτή για μας!
Μια διαμαντόπετρα στης γης το δακτυλίδι 
είσαι, όπως 
σοφά είπε ο Παλαμάς!
Τη σημερινή εποχή οι καντάδες δεν ακούγονται πια, αφού οι νέοι μπορούν να
 συναντιούνται και να εκφράζουν την αγάπη τους ανεμπόδιστα. Έτσι, ας
 τοποθετήσουμε την καντάδα στην ιστορία του λαού της Πλάκας, αφού από
 κει ξεκίνησε και στα στενά δρομάκια της οι κανταδόροι δώσανε τα ωραιότερα
 ρεσιτάλ της ζωής τους.  Μέχρι το 1890, στην Αθήνα βασίλευε ο μονότονος
 ανατολίτικος αμανές. Τότε όμως έγινε μια μουσική επανάσταση. Στη θέση
 του αμανέ μπήκε η μουσική της τετράφωνης χορωδίας, με πρωτεργάτες τον
 Δημήτρη Ρόδιο, τον Νικόλαο Κόκκινο και τον Ναπολέοντα Λαμπελέτ. Αυτοί 
πλημμύρισαν κυριολεκτικά την Ελλάδα με την μελωδία της καντάδας. Σε όλες
 τις γειτονιές, μα πιο πολύ στην Πλάκα, τα βράδια κυριαρχούσε η καντάδα.
 Δεν υπήρχε Αθηναίος που να μην ήταν μέλος μιας τετράφωνης χορωδίας.
 Είχε γίνει μανία αυτό το είδος του τραγουδιού. Σπουδαίοι χορωδοί της Αθηναϊκής
 καντάδας, θα πρέπει να αναφέρουμε τον Νίκο Επιτροπάκη, τον Νίκο
 Μοσχονά και τον Ξηρέλλη, που έγραψε καταπληκτικές καντάδες. Χορωδίες 
που δημιουργήθηκαν τα επόμενα χρόνια και έμειναν στη ιστορία της καντάδας 
ήταν του Αθανασιάδη, του Γλυκοφρύδη, του Καψάκη και του Λασηθιωτάκη. 
Η Αθηναϊκή καντάδα γνώρισε δόξες και τη περίοδο των εορτών Τουρισμού 
του 1931, που έγιναν τις Απόκριες στην Πλάκα. Τότε ο Τουρισμός επεδίωκε
την αναβίωση των παλιών εορταστικών εθίμων της Πλάκας και του 
Ψυρρή και την αναγέννηση της Αθηναϊκής καντάδας.  (Καιροφύλλας, 1983,
 Καψάλης, 2016, Κόκουβας, 2012, Μιχελή, 1992, Τα τραγούδια της παλιάς 
Αθήνας , 2000, Σκιαδάς, 2006). 
Ας απολαύσουμε μερικές καντάδες: 

YouTube Video

YouTube Video

   

YouTube Video


Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου