Κυριακή, 26 Ιανουαρίου 2020

1963 η αντρική καθημερινότητα





  • Πανεπιστημίου και Σίνα εκείνα τα χρόνια υπήρχαν οι στιλβωτές υποδημάτων...
    Γυάλιζες τα παπούτσια χάζευες και τα λαϊκά λαχεία στο κοντάρι και έπαιρνες
    και ένα ελπίζοντας στο αμορτί...στην χειρότερη....
    Οι βούρτσες στα χέρια τους πετάγανε...στο τέλος και με το βελούδινο πανί
    και έβλεπες το πρόσωπό σου μέσα.
    Ήταν αλλιώς όμως εκείνη την εποχή....ένοιωθες κοκέτης με το καλογυαλισμένο
    παπούτσι...είχες την διάθεση....δεν είχες το σημερινό άγχος...δεν φοβόσουνα
    περπατώντας στο Κέντρο μην σου την πέσουν πολλοί και πολλές για διαφορετικούς λόγους.
    Το αστραφτερό παπούτσι και η τσάκιση στο παντελόνι σε συνδυασμό
    με το καλοκολλαρισμένο πουκάμισο λουλακιασμένο για να αστράφτει με τον
    προσεχτικό κόμπο στην γραβάτα ήταν στην καθημερινότητα πολλών αντρών.
    Όσο για το κοστούμι όταν άρχιζε να γυαλίζει από την χρήση και το σίδερο
    υπήρχαν και οι ραφτάδες που το...γύριζαν για οικονομία.
    Μην ξεχάσω και την μανταρίστρα που κάλυπτε την ζημιά του άτιμου
    σκώρου που δεν υπολόγιζε  ούτε την λεβάντα μέσα στην ντουλάπα.
    Όλα αυτά στους σημερινούς νέους φαίνονται αστεία....
    Είπαμε άλλα χρόνια που για να τα θυμόμαστε με χαμόγελο σημαίνει πολλά!

Ξανά με τον ΑΚΑΚΙΟ πρωταγωνιστή





  • Διάβασα σε εφημερίδα ότι αυξήθηκε στα σούπερ μάρκετ η κατανάλωση
    σε όσπρια-ζυμαρικά-ρύζι....
    Ο κοσμάκης δεν έχει λεφτά....
    Πάλι πίσω στα παλιά γυρίσαμε...
    Ας θυμηθούμε οι παλιοί...
    Τι υπήρχε στα σπίτια μας τότε;
    Μακαρόνι-ρύζι-όσπρια....
    Το κρέας το βλέπαμε αργά και πού και σε μικρές ποσότητες και συνήθως
    καταψυγμένο λόγω...τιμής.
    Ο ΑΚΑΚΙΟΣ με το γαϊδουράκι που έφευγε από το Μοναστήρι να πάει
    να αγοράσει τρόφιμα ....μας έμεινε στην μνήμη.
    Όπως και ο ηγούμενος που του φώναζε...."...Ακάκιε και μην ξεχάσεις
    τα μακαρόνια να είναι ΜΙΣΚΟ...."
    Στον μπακάλη τα τσουβάλια με τα όσπρια και τα ρύζια ήταν μπροστά
    στην μόστρα στην πρώτη ζήτηση και η σέσουλα να αστράφτει από την μεγάλη
    χρήση.
    Οι τσέπες ήταν μπαλωμένες για να αντέχουν τα κέρματα....με τις δραχμούλες
    που ήταν και λιγοστές πορευόμαστε....
    Η κατσαρόλα γεμάτη με την μακαρονάδα που ήταν τσιγαρισμένη
    με λάδι ή με ΦΥΤΙΝΗ στην καλύτερη....αλλά και σε άλλη βερσιόν
    βραστή με πελτέ έτσι για να αλλάζει το μενού.
    Το πιλάφι λόφο στο πιάτο για να στομώνεις με μπόλικη σάλτσα
    και στην καλύτερη συντροφιά με ένα κεφτέ...
    Τον χασάπη τον βλέπαμε αργά και που...όσο για τις αγορές που κάναμε
    ήταν μικρές όπως....200 δράμια κυμά καταψυγμένο που γινότανε
    στο σπίτι 500 με την προσθήκη ψωμιού.
    Κάπως έτσι μεγαλώσαμε οι περισσότεροι μεταπολεμικά και στη συνέχεια
    όλα αυτά ξεχάστηκαν.
    Θέλουμε δεν θέλουμε οι παλιοί ξαναθυμούνται τις παλιές γαστρονομικές τους
    συνήθειες και τις μαθαίνουν οι νεότεροι.

Σάββατο, 25 Ιανουαρίου 2020

Η Σάσα





  • Στο μαγαζάκι με τα καλλυντικά εκεί στο Κέντρο της Αθήνας που πρωτοάρχισα να δουλεύω
    από τα πολύ μικράτα μου ερχόντουσαν όλες οι κοινωνικές τάξεις.
    Από τις "μαμάδες" των "σπιτιών" από τις "εργαζόμενες" σε αυτά ...από τις καλντεριμιτζούδες
    μέχρι τις κυρίες αλλά και τους κυρίους της καλής κοινωνίας ...της δήθεν
    δηλαδή.
    Η Σάσα ήταν κάποιας ηλικίας....βοηθός σε "σπίτι" στο Μεταξουργείο έμπιστη της "μαμάς" που καθότανε και στο πόδι της όταν αυτή έγερνε για λίγο να ξεκουραστεί.
    Καθάριζε η μαύρη...όλο με την μάπα...ροζιάσανε τα χέρια της.
    Είχε ξεκινήσει από καλντερίμι ...έκανε ρεπά στα "σπίτια" στα νειάτα της αλλά
    η εμφάνιση δεν την βοηθούσε.
    Τέλος πάντων....ήταν καλή πελάτισα...ερχότανε να πάρει το κραγιονάκι της....
    την χύμα DIOR της....την πούδρα της και να ρωτήσει η φουκαριάρα με λαχτάρα...
    "...πώς με βλέπετε σήμερα..."
    "...μια χαρά Σάσα μου...φρεσκαδούρα..." της έλεγε η γυναίκα του αφεντικού....
    Και έφευγε καταχαρούμενη....
    Ερχότανε όμως και ένας κόμματος μα τι κόμματος....όλη η στοά πάγωνε....
    Καθότανε ....σταυροπόδι με τις ζαρτιέρες να σκάνε μύτη και εμένα να μου πέφτουν κάτω τα βερνίκια για τα νύχια την ώρα που τα καθάριζα....
    Υπήρχαν και "σπίτια" υπεράνω υποψίας στο Κολωνάκι...βίζιτες πολυτελείας
    και φυσικά με το ανάλογο "προϊόν"...εκεί έβγαζε το παντεσπάνι της.
    Και έλεγε η Σάσα για...δαύτες όπως τις αποκαλούσε....
    "....η μπογιά της όταν αρχίσει να ξεθωριάζει θα ρθεί στα δικά μας "σπίτια"...
    μετά δεν θα αποφύγει το καλντερίμι και αργότερα αν είναι τυχερή θα γίνει....
    "χυνολεκανού" για να έχει ένα πιάτο φαϊ..."

"...κοπιάστε για ένα νερατζάκι Κε Πόλιτσμαν..."







  • Μερικούς δρόμους παραπάνω ήταν τότε το Αστυνομικό Τμήμα...ξύλινη σκοπιά
    απ ΄έξω και οι αστυνομικοί μετρημένοι στα δάχτυλα.
    Καλημέρα...καλησπέρα....πάντα στις περιπολίες τους.
    Δεν θα έλεγα ότι ένοιωθες ανασφάλεια εκείνα τα χρόνια αν και κοντά στην Ομόνοια η οποία δεν είχε την σημερινή ....φήμη.
    Καθόντουσαν στα σκαλοπάτια τα απογεύματα οι νοικοκυρές και όταν έβλεπαν
    τον πόλιτσμαν όπως τον έλεγαν τον καλούσαν για ένα γλυκό κουταλιού στο πόδι.
    Μια χρονιά έκανε εμφάνιση ...μπουκαδόρος....
    Έμπαινε από το παράθυρο και ξάφριζε στα γρήγορα ότι έβλεπε...
    Και τι να έπαιρνε....τίποτα δραχμές από το παντελόνι στην καρέκλα άντε
    κανένα τρανζίστορ ή και κανένα ρούχο.
    Τα σκότωνε στο Γιουσουρούμ....από τότε αυτή η "αγορά" εξακολουθεί
    να υπάρχει.
    Συναγερμός στο τμήμα.....
    Μπουκαδόροι.....στα δάχτυλα και αυτοί μετρημένοι....από την μέθοδο που χρησιμοποιούσαν ήταν φακελωμένοι.
    Την έστησαν λοιπόν από το παράρτημα ασφαλείας μερικά βράδυα απέναντι σε σπίτια που τα παράθυρα ήταν στον δρόμο και τον τσάκωσαν.
    Την επομένη η γειτονιά έστειλε αντιπροσώπους της στον Διοικητή του Τμήματος
    με ένα ταψί μπακλαβά και πολλές ευχαριστίες!

Παρασκευή, 24 Ιανουαρίου 2020

Στα Αναφιώτικα




      Κάνε μια βόλτα στα Αναφιώτικα αξίζει...θυμίζει τα παλιά...
      Κρατάνε Θερμοπύλες ακόμα τα γερόντια...
      Γλάστρες από παλιούς τενεκέδες από λάδι από φέτα που βρίσκουν εύκολα
      στα ταβερνάκια της Πλάκας.
      Κουκλίστικα τα σπιτάκια τους με τους ξένους να σταματούν και να τα φωτογραφίζουν.
      Αν κουβεντιάσεις μαζί τους θα ακούσεις ωραίες ιστορίες από τα παλιά
      χρόνια.
      Μεροκαματιάρηδες δούλευαν στην Πλάκα...στο Μοναστηράκι ...στην Αθηνάς
      ότι δουλειά μπορείς να φανταστείς...
      Θα ακούσεις για τους μπεκρήδες....τους κανταδόρους...τα προξενειά...
      τους έρωτες...τους αυστηρούς πατεράδες....τα γλέντια τους.
      Είναι ευγενικοί με τους τουρίστες αν και δεν καταλαβαίνουν τι τους λένε ...
      Τους κερνάνε γλυκό του κουταλιού τους δείχνουν τον δρόμο για την Ακρόπολη...
      Ασπρισμένα τα πεζούλια και καθαρά πάντα....
      "... κάτω από την Ακρόπολη μένουμε...είναι ντροπής να μην καθαρίζουμε..."
      Η θέα της Αθήνας από τα πεζούλια τους είναι μοναδική....παλιά ήταν καλύτερη
      η θέα σου λένε....τώρα όλα είναι τσιμέντο.
      Τα Αναφιώτικα οι κοντογείτονες οι Πλακιώτες τα θεωρούσαν χωριό...
      Τα ίδρυσαν οι Αναφιώτες αλλά στην συνέχεια προστέθηκαν και οι πρόσφυγες
      από τον "συνωστισμό"της Σμύρνης.
      Αρμονική συμβίωση...
      Μετά τον εμφύλιο η αρχαιολογία κατεδάφισε αρκετά σπιτάκια δίνοντας
      κάποιες αποζημιώσεις στους ιδιοκτήτες τους.
      Περίπου 40 υπάρχουν σήμερα ...διατηρητέα.

Χαμογελάστε παρακαλώ



      Παλιά υπήρχαν πολλά μαγαζιά φωτογράφων....
      Είχαν τους γάμους και τα βαφτίσια αλλά δούλευαν και μέσα για φωτογραφίες
      ταυτοτήτων διπλωμάτων οικογενειακές κ.λ.π.
      Εκείνα τα χρόνια υπήρχε η συνήθεια στην οικογένεια να βγάζουν καλλιτεχνικές
      φωτογραφίες όπως τις έλεγαν για να τις κορνιζάρουν ...να τις στείλουν
      σε ξενιτεμένους συγγενείς αλλά και για προξενειά.
      Τα οικογενειακά άλμπουμ ήταν απαραίτητα...από τα βαφτίσια μέχρι τον γάμο
      και ακόμα παραπέρα....
      Ασπρόμαυρες σε ωραίο χαρτί και με την υπογραφή του καλλιτέχνη...
      φωτο Δημήτρης.
      "Χαμογελάστε παρακαλώ"έλεγε ο καλλιτέχνης και έχωνε
       το κεφάλι στην μηχανή με το μαύρο πανί.
      "Τελειώσαμε σε μια εβδομάδα θα είναι έτοιμες..."
      Και τραγουδούσε ο Μητσιάς Λουκιανό" ...άσπρη μαύρη η φωτογραφία είχε ένα χαμόγελο μισό...στο δεξί πλευρό του
      η κυρία και στο στήθος του ένα φυλαχτό..."
      Στο πίσω μέρος θα έγραφαν με μολύβι...ενθύμιον έτους 1950...
      Οι ένστολοι όταν έπαιρναν βαθμό πήγαιναν στο φωτογραφείο και ποζάριζαν
      με την επίσημη στολή και μπόλικη υπερηφάνεια.
      Την παλιά φωτογραφία του παππού με την στολή του Έλληνα λοχία στην Μ. Ασία
      φυσικά και θα την πήγαινες στον φωτογράφο για μεγένθυση για να την βάλεις
      στην συνέχεια στο σαλόνι.
      Και τι δεν άκουγαν οι φωτογράφοι από παράξενους πελάτες
      που ήθελαν να φαίνονται μικρότεροι σε ηλικία γιατί θα έστελναν την φωτογραφία στην Αμερική ή στην Αυστραλία για προξενειό.
      "...χάλια είναι δεν τις παίρνω..."έλεγαν αν δεν τους άρεσαν και έφευγαν
      αφήνοντας τον φωτογράφο άγαλμα αυξάνοντας το στόκ στα αζήτητα.
      Το έλυσαν όμως το πρόβλημα παίρνοντας προκαταβολή.
      Στις βιτρίνες των φωτογραφείων έβλεπες γνωστούς ηθοποιούς και τραγουδιστές
      της εποχής που υποτίθεται ότι είχαν φωτογραφηθεί.
      Έξυπνη διαφήμιση και ανέξοδη.

Πέμπτη, 23 Ιανουαρίου 2020

Δεν ήταν μόνον το Σύνταγμα και η Ομόνοια



      H Αθήνα δεν ήταν μόνο το Κέντρο...το Σύνταγμα...η Ομόνοια με τα  στέκια ....
      τα ραντεβού στου Μπακάκου στο Κοτοπούλη 
      Υπήρχαν και οι  γειτονιές τα Πατήσια...η Κυψέλη...η Νέα Ιωνία ...οι πλατείες Αμερικής....Κολιάτσου...Βικτωρίας....πρίν τα κλουβιά (πολυκατοικίες) κάνουν την εμφάνιση τους.
      Λαϊκές γειτονιές με τις μοδιστρούλες τις κομμωτριούλες που δούλευαν στα σπίτια τους αλλά και πήγαιναν και... κατ΄οίκον.
      Στην Νέα Ιωνία μαζεμένοι πρόσφυγες στα μικρά ασπρισμένα σπιτάκια με τις κεντητές με βελονάκι κουρτίνες... με τις γλάστρες 
      να κάθονται έξω στα σκαλάκια να σε χαιρετούν όταν περνούσες και αν κοντοστεκόσουνα σου προσέφεραν και γλυκό κουταλιού αλλά και σε περνούσαν μέσα για να δείς τις χαμένες πατρίδες
      στα κάδρα που είχαν στον τοίχο κοντά στα εικονίσματα με τις ημερομηνίες γέννησης
      των παιδιών τους στο πίσω μέρος.
      Δούλευε κοσμάκης εκεί στα εργοστάσια...οικογένεια ολόκληρη μαζί...
      Φτωχομάνα την έλεγαν...είχε μαγαζάκια για μεροκαματιάρηδες που έδιναν
      και με δόσεις...τεφτέρι.
      Το Μαρούσι τότε ήταν εξοχή με μικρά σπίτια με περιβόλια...
      Δύσκολα αποφάσιζε  κάποιος να αγοράσει εκεί οικόπεδο...τέρμα Θεού όπως έλεγαν...
      Θα σε φάνε οι λύκοι....
      Ο κόσμος τότε περπατούσε ...αραιή η συγκοινωνία αλλά και έξοδο ...έφευγαν νωρίς
      από το σπίτι από την Κυψέλη...από τα Πατήσια για την δουλειά τους στο Κέντρο της Αθήνας.
      Άκουγες σε επίσκεψη μιας οικογένειας σε φιλικό ή συγγενικό σπίτι να λέει ο πατέρας....
      "...να πηγαίνουμε γιατί έχουμε και δρόμο..."και υπήρχε και αρκετός χωματόδρομος
      στο δρομολόγιο.
      Στα προσφυγικά της Λεωφόρου Αλεξάνδρας όλοι οι ένοικοι μια οικογένεια.
      Ανέβαινες τις πεντακάθαρες σκάλες για να επισκεφθείς τον συγγενή σου
      και σε χαιρετούσαν με καλοσύνη όσοι σε συναντούσαν.
      Αυτές οι μυρουδιές από τις κουζίνες τους αξέχαστες...έβλεπαν παιδί
      και το φίλευαν ότι είχαν...και πάντα είχαν.